full screen background image

نه گفتن به کودکان

نه گفتن

نه گفتن

نه گفتن یکی از مهارتهای اجتماعی است که کودکان باید یاد بگیرند، و نه شنیدن به موقع به کودک باعث رشد شناختی او میشود.
به عنوان والد لازم است کودکمان را با مفهوم نه گفتن و نه شنیدن اشنا کنیم .
تحقیقات انجام شده در دانشگاه کالیفرنیا نشان داد که هر چقدر نه گفتن برایمان دشوارتر باشد احتمال اینکه به اضطراب، فرسودگی شغلی و حتی افسردگی دچار شویم، بیشتر می شود .
همه ی این عوامل باعث کاهش اعتماد به نفس در ما خواهند شد. افرادی که اعتماد به نفس بالایی دارند به خوبی می دانند که “نه” گفتن، به نفع آنهاست.
این افراد چنان عزت نفسی دارند که مخالفت خود را به وضوح بیان می کنند. وقتی زمان نه گفتن فرا می رسد، آنها از جملاتی مانند “فکر نمی کنم بتوانم انجام دهم” یا “شک دارم” استفاده نمی کنند.
این افراد با اعتماد به نفس “نه” می گویند زیرا می دانند نه گفتن به یک تعهد جدید، احترام به تعهدات فعلی شان است و به آنها فرصت می دهد تا با خیال راحت، وظایف قبلی شان را انجام دهند.

واژه «نه» را به جا و کم اما قاطع خرج کنید

به کودک تان یاد دهید که گفتن «نه» به معنای زیر سوال بردن شخصیت او و تصمیم هایش نیست
بلکه تنها به معنای داشتن نظری متفاوت است و برایش با رفتارتان روشن کنید، «نه» گفتن و نه شنیدن قرار نیست هیچ آسیبی به رابطه شما بزند.
کودکی که در جریان این معادلات ساده روزمره، مهارت«نه» گفتن را یاد می گیرد، در سال های جوانی می تواند به خواسته دوستی که به او سیگار تعارف می کند، بدون ترس از قطع شدن رابطه اش، نه بگوید و به توقع های نابه جای همسرش در سال های بعد بدون ترس از به خطر افتادن زندگی مشترکش جواب منفی بدهد.

از گفتن كلمه‏ ى «نه» نترسيد.

وقتى كه بچه‏ اى چيزى از شما درخواست مى‏ كند كه به هر دليل نمى‏ خواهيد به او جواب مثبت بدهيد، بدون هراس به او «نه» بگوييد!
البته دليل آن را هم بگوييد. براى او تشريح كنيد كه چرا نمى‏ تواند آن وسيله را داشته باشد. موضوع را به فرزندتان بگوييد. كودكان بايد درك كنند كه هر چيز را كه دل‏شان بخواهد نمى‏ توانند داشته باشند.

یکی از عوامل اصلی و مهم در شکل‌گیری لجبازی کودکان، “اقتدار نداشتن والدین” است.
والدینی که به کودکان خود ‘نه’ میگویند ولی با خواهش‌ها و اصرارهای کودکشان از حرفشان کوتاه می‌آیند به مرور زمان به فرزندشان آموزش میدهند که: «برای خواسته‌هایت پافشاری بیشتری داشته باش تا ما را تسلیم کنی!»
اگر قبل از آنکه به فرزندتان ‘نه بگویید’ ، فکر کنید که آیا این ‘نه گفتن’ منطقی هست یا خیر ، درمقابل اصرارها و التماس‌های فرزندتان مصمم‌تر خواهید بود؛ در صورت زیاد شدن دفعات ‘نه گفتن’ احتمال آنکه از حرفتان کوتاه بیایید بیشتر خواهد شد و در‌نتیجه‌ی اقتدار نداشتن شما، لجبازی در کودکتان تقویت خواهد شد.

اموزش نه شنیدن به کودک
ابتدا خودتان نه گفتن صحیح را بیاموزید. به یاد داشته باشید زمانی که چیزی را به کودک آموزش می دهید، باید خود به آن عمل نمایید، در غیر این صورت تاثیر آموزشی آن از بین می رود. بنابراین قبل از هر چیز کمی بر روی مهارت «نه» گفتن خود تمرین کنید. در مقابل چیزهایی که برای ما حس لذت و خوشایندی ایجاد می کنند، به دلیل رودربایستی یا شرم «نه» می گوییم.

گاهی میتوان به جای نه گفتن های تکراری از حق انتخاب دادن، استفاده کرد.
کودکان زیر هفت سال دوست دارند احساس استقلال داشته باشند. به جای رد کردن کامل خواسته او هنگامی که پیش از غذا یک تکه شکلات درخواست می کند، به او یک تکه سیب یا انگور پیشنهاد کنید. یا اجازه دهید شکلات مورد نظر خود را انتخاب کند اما بعد از ناهار بخورد.
اگر کودک اصرار دارد لباس نامناسب فصل بپوشد، به او حق انتخاب بین دو نوع لباس مناسب را بدهید. البته مسلما این حق انتخاب ها باعث خوشحالی فرزند شما نمی شود اما یاد می گیرد باید بین آنها یکی را انتخاب کند.

مراقبت کردن از کودک به اندازه ی صرف وقت برای تربیت اهمیت دارد.برای مراقبت بهتر از کودکان مجبوریم محدودیت هایی را در نظر بگیریم.
بیشتر والدین گمان میکنند گفتن کلمه” نه” برای ایجاد محدودیت به رابطه ی نزدیک آنها با کودک صدمه میزند
در حالیکه تنها با ایجاد محدودیت است که میتوان به رشد شخصیت او کمک کرد و از بسیاری خطرات او را حفظ نمود.

قاطعیت ‍، زیر بنای نه گفتن
در مخالفت هاي خود با كودك ، دقت داشته باشيد كه پاي « نه گفتن » خود بايستيد تا كودك تصميمات شما را جدي بگيرد.
جديت شما، آرامش و امنيت را براي كودك به ارمغان مي اورد.
البته منظور ما از قاطعيت به موقع، بدون خشونت و دیکتاتوری است.
در تربيت او كم نه بگویيد اما محكم بگویید.
اگر نمی خواهید کودکتان قربانی زورگویی دیگران شود، از همین امروز به او مهارت نه گفتن را آموزش دهید.
برای اینکه کودکتان «نه» گفتن را یاد بگیرد، باید از خانه شروع کنید. اگر شما همیشه فرزندتان را مجبور به اطاعت کردن از خواسته هایتان میکنید و به محض دیدن واکنش منفی او، عصبانی و پرخاشگر میشوید، نباید انتظار داشته باشید کودکتان به همکلاسی که میخواهد خوراکی هایش را از او بگیرد، نه بگوید و در آینده در برابر خواسته های غیرمنطقی دوستانش مقاومت کند.

چند روش برای نه گفتن به کودک:

۱)حواس کودکتان را پرت کنید.
وقتی در حال انجام کار اشتباهی است به او بگویید : بیا یک کار جدید کنیم
یا بگویید: بیا ببین دارم چه کار میکنم!

۲)فقط وقتی کودکتان در حال صدمه زدن به خود یا دیگری بود به او نه بگویید و از او بخواهید کاری را انجام ندهد.

۳)از افعال مثبت استفاده کنید.
مثلا به جای اینکه بگویید با دستان خیس کتاب را ورق نزن
بگویید : دست هایت را خشک کن بعد کتاب را ورق بزن

۴)محدودیت های کودک را اعلام نکنید و در عمل نشان دهید.

مثلا وقتی در حال بهم ریختن کشو برای پیدا کردن یک لباس است به جای اینکه بگویید کشو را بهم نریز
بگویید : بعد از کارت کشو را مرتب کن.

۵)به فرزندتان حق انتخاب دهید.
به جای اینکه بگویید : نه امروز پارک نمی رویم
بگویید: به جای پارک رفتن برویم دوچرخه سواری یا استخر؛ یکی را انتخاب کن

۶)قوانین را برای او از قبل مشخص کنید تا مجبور نباشید مرتب به او نه بگویید.
۷)حرف خود را عوض نکنید . فرزندتان باید یادبگیرد که نه٬ به معنی نه است و هیچ جیز نمیتواند آن را عوض کند.

کودکی که با مهارت نه گفتن آشناست می داند نه گفتن، نشانه بی احترامی به دیگران و توهین به آنها نیست و همیشه دنبال موقعیتی بهتر و تصمیمی درست تر می گردد.
او تنها برای راضی کردن دیگران پاسخ بله را به آنها نمی دهد و با فکر کردن به موقعیت هایی که با آنها روبه رو شده، ذهنش را پرورش می دهد.
یادمان باشد نه گفتن مکرر به کودک ، مقدمه لجبازی های مکرر آن ها ست
اگر مکرر به فرزندتان «نه» بگویید پس از مدتی دیگر « نه » برای او بی ارزش خواهد شد و توجهی به جواب منفی شما نخواهد کرد و یا بدتر از آن، خودش هم مکرر از واژه « نه » برای مخالفت دائمی با شما استفاده خواهد کرد.

نه گفتن نیز حق کودک است

کودک حق نه گفتن دارد و باید به او یاد داد که این حق اوست و نباید از نه گفتن احساس خجالت یا ناراحتی کند. وقتی کودک نه گفتن را یاد بگیرد و آن را حق خود بداند، یاد می‌گیرد که اختیار بدن و احساساتش دست خودش است.
بعنوان پدر و مادر گاهی شما مجبور می‌شوید که بر خلاف میل کودک رفتار کنید اما اگر کودک بتواند به اعضای خانواده نه بگوید یاد می‌گیرد که به من دیگران هم نه بگوید.
به کودک آموزش دهید به هر کس بخواهد با بدن او کاری کند نه بگوید و اصرار یا تطمیع یا هر روش دیگری نباید نه را عوض کند.




دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *